×
 

Konferencija o obavezi izvršenja odluka Evropskog suda za ljudska prava

Zamjenik Zaštitnika Sinisa Bjeković i savjetnice Zaštitinika Marijana Sinđić i Milica  Bogojević.  učestvovali su na regionalnoj konferenciji koja je bila posvećena obavezi izvršenja odluka Evropskog suda za ljudska prava.

Konferenciju  je organizovala Kancelarija zastupnika Crne Gore pred Evropskim sudom za ljudska prava u saradnji sa Programskom kancelarijom Savjeta Evrope u Podgorici.

Na skupu su razmijenjena iskustava o izazovima sa kojima se suočavaju zemlje regiona u izvršavanju odluka Evropskog suda za ljudska prava, a posebna pažnja bila je posvećena pitanjima izvršenja presuda u oblastima koje predstavljaju najveći izazov, kao što su nedjelotvorne istrage u predmetima mučenja, primjena standarda u oblasti suđenja u razumnom roku i sl.

Na konferenciji je saopšteno da Crna Gora nastoji da u potpunosti poštuje prava svojih građana, ali i presude suda u Strazburu i da broj predstavki pred Evropskim sudom nije veliki u poređenju sa zemljama regiona. U odnosu na procenat izvršenih presuda, ukazano je da se Crna Gora godinama nalazi među najuspješnijim zemljama članicama Savjeta Evrope.

 Takođe je navedeno da Crna Gora prednjači u blagovremenom i pravednom izvršavanju presuda suda i može da posluži kao primjer drugim državama članicama Savjeta Evrope. Na konferenciji su iznijeti i statistički podaci i primjeri presuda koji ilustruju iskustva zemalja regiona pred Evropskim sudom za ljudska prava u Strazburu.

Učesnici konferencije naveli su da sve države članice Savjeta Evrope imaju obavezu da izvršavaju presude Evropskog suda za ljudska prava i time dokažu posvećenost poštovanju temeljnih ljudskih prava.

Ukazano je na obavezu izvršenja presuda, koja se može sastojati prije svega iz obaveze prestanka kršenja nekog od zaštićenih ljudskih prava i/ili iz obaveze uklanjanja posledica  - na način kojim se, u mjeri u kojoj je to moguće, situacija vraća u stanje koje je postojalo prije nego što je došlo do povrede, ukoliko je to moguće. Kada restitutio in integrum nije moguć zbog prirode povrede ili domaćeg prava, Sud će oštećenoj strani pružiti odgovarajuću nadoknadu za povredu prava.

 Na skupu se govorilo i o odgovornosti država, pa je saopšteno kako odgovorna država nema samo obavezu da isplati oštećenu stranu kroz pravično zadovoljenje, već i da izabere opšte i/ili individualne mjere koje osiguravaju prestanak povrede prava. Navedeno je da je značajna obaveza država  i sprečavanje ponovnih povreda prava čije je kršenje utvrđeno, kada je npr. riječ o zakonu koji omogućava povredu ili čija egzistencija sama po sebi krši ljudska prava.

Obaveze država koje proizlaze iz presuda Suda se mogu naći u okviru neke od tri široke kategorije: pravično zadovoljenje, individualne mjere i opšte mjere.

Iskazana je saglasnost u potrebi za jačanjem pravosuđa i svih mehanizama država koji štite ljudska prava. Među državama sa najvećim brojem neizvršenih presuda prednjače Rusija, Turska i Ukrajina, a nakon toga, Rumunija i Italija.

Istaknuto  je da su presude odlične za identifikovanje problema, a da je na državama da nađu rješenja kako se kršenja ljudskih prava ne bi ponavljala.

Konferenciji su prisustvovali  zastupnici zemalja regiona pred Evropskim sudom za ljudska prava kao i predstavnici ustavnih i vrhovnih sudova i tužilačkih organizacija zemalja regiona( Republike Hrvatske, Bosne i Hercegovine, Republike Srbije i „Bivše Jugoslovenske Republike Makedonije“) , sudije Ustavnog i Vrhovnog suda Crne Gore, predstavnici sudova  i državnih tužilaštava u Crnoj Gori kao i predstavnici Evropskog suda za ljudska prava.